Choć duńskie gminy mają obowiązek zapewniać osobom potrzebującym ochronę przed przemocą, to nie nadążają z zaspokajaniem rosnących potrzeb. Mimo to pracownicy socjalni apelują o zgłaszanie się po konieczną pomoc.
W Danii każdy rodzaj przemocy jest zabroniony. Dotyczy to przemocy wobec dzieci. Prawo gwarantuje fizyczną ochronę przed przemocą i nakłada na gminy obowiązki. Ostatnio jednak potrzeby przerastają możliwości.
Krisecenter w Danii to specjalistyczna instytucja zapewniająca bezpieczne schronienie, pomoc oraz wsparcie osobom, które doświadczyły przemocy domowej.
Placówki różnią się w zależności od potrzeb osób szukających pomocy. Według danych z 2021 roku w Danii funkcjonowało około 78 centrum kryzysowych dla kobiet i ich dzieci, 9 dla mężczyzn, 4 centra koedukacyjne i 2 specjalistyczne ośrodki pomagające ofiarom tak zwanej „przemocy honorowej”. Zapewniają one w sumie blisko 12 000 miejsc.
Kvindekrisecentrene to ogólnokrajowa sieć schronisk, która zapewnia bezpieczne, tymczasowe zakwaterowanie kobietom oraz ich dzieciom. Kobieta szukająca ochrony może pozostać w placówce tak długo, aż jej sytuacja się ustabilizuje. Może zostać przyjętą do schroniska, nawet jeśli nie zgłosiła faktu stosowania przemocy na policję ani nie kontaktowała się z urzędem gminy (kommune). Nie jest tam wymagane skierowanie od lekarza ani od organów opieki społecznej.
18 900 zgłoszeń
Statystyki zebrane przez Danmarks Statistik pokazują, że w roku 2025 do schronisk wpłynęło łącznie 18 900 spraw. Statystyki są sporządzane na podstawie liczby zgłoszeń, a nie osób, ponieważ ta sama osoba może kontaktować się ze schroniskiem kilka razy w ciągu roku. Zgłoszenie może pochodzić od samego obywatela, jego krewnych krewnych, takich jak rodzina, przyjaciele, sąsiedzi, koledzy lub znajomi, lub od innych podmiotów, w tym policji, gminy lub innego schroniska.
W minionym roku 15 200 zgłoszeń w Danii dotyczyło kobiet, podczas gdy 1200 zgłoszeń dotyczyło mężczyzn. W przypadku pozostałych 2500 zapytań płeć nie została podana.
Brak miejsc da wszystkich
Niestety, często centra kryzysowe musiały oddalić wniosek o pobyt, jeśli sprawy nie uznano za wystarczająco krytyczną. Większość odmów była spowodowana brakiem dostępnych miejsc.
W 2025 roku odrzucono aż 7600 wniosków o pobyt w schronisku. Chodzi o podania osób, które ubiegały się o pobyt, ale nie uzyskały go w danej chwili w danym schronisku. Najczęstszym powodem odrzucenia wniosków był brak dostępnych miejsc w schronisku dla osoby zgłaszającej lub jej/jego dzieci. W sumie chodzi o blisko 40% wniosków.
Chociaż wydatki duńskich gmin na schroniska podwoiły się w ostatnich latach, te nie są w stanie sprostać rzeczywistym potrzebom. Brak miejsc w ośrodkach kryzysowych wynika głównie ze znacznego wzrostu potrzebujących i dłuższych pobytów z uwagi na braki mieszkaniowe. Problemem praktycznym jest powrót kobiet ze schronisk. Wiele z nich zostaje tam miesiącami, ponieważ znalezienie odpowiedniego, taniego i bezpiecznego stałego lokum jest niezwykle trudne.
Kolejna kwestia to fakt, iż coraz więc kobiet szukających ochrony potrzebuje miejsca również dla więcej niż jednego dziecka.
Organizacje takie jak LivaPeople wskazują, że niewystarczająca opieka po wypisaniu ze schroniska sprawia, że aż około 30% kobiet wpada w nowe związki pełne przemocy lub musi wrócić do sprawcy, stając się potem stałymi bywalczyniami schronisk.
Obcokrajowiec w duńskim centrum kryzosowym
Pracownicy centrów uczulają, że ofiarami przemocy są często obcokrajowcy. Bywa, że sprawcy przemocy wmawiają swoim ofiarom, iż jeśli te udadzą się do schroniska, to nie będą mogły dłużej przebywać w Danii. To nieprawda. Jeśli doświadczasz przemocy, masz pełne prawo udać się do schroniska, bez względu na narodowość. Kvindekrisecentrene pomoże Ci zrozumieć duńskie przepisy oraz uzyskać wsparcie – na przykład ze strony Duńskiego Urzędu ds. Imigracji (Udlændingestyrelsen) lub innych instytucji.
Do Kvindekrisecentrene można zabrać swoje dzieci. Wbrew temu, co niekiedy wmawiają ofiarom sprawcy przemocy, nie zostaną one odebrane siłą tylko dlatego, że matka zdecydowała się zamieszkać w schronisku.
Pracownicy socjalni apelują, by nie czekać ze zgłoszeniem się po pomoc. Nie zawsze mogą zapewnić miejsce w schronisku, ale świadczą pomoc doradczą, jeśli jest potrzebna.
